بررسی تاثیر عایق‌کاری کندوها بر زمستان‌گذرانی و عملکرد کلنی‌های زنبورهای عسل در بهار و تابستان

صحرائی, محمود; تاج آبادی, ناصر; خلخالی ایوریق, رضا

doi:10.22092/asj.2025.367439.2428

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

¹ بخش تحقیقات علوم دامی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل(مغان)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اردبیل، ایران

² موسسه تحقیقات علوم دامی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

https://doi.org/10.22092/asj.2025.367439.2428

چکیده

با توجه به اهمیت بالای دوره زمستان‌گذرانی، کنترل و بهینه‌سازی دمای کندو می‌تواند به حفظ جمعیت زنبورها در فصول سرد کمک شایانی کند. هدف مطالعه کنونی بررسی اثر نوع عایق‌کاری کندوها در زمستان بر مولفه‌هایی مانند جمعیت و تولید عسل بود. برای انجام مطالعه کنونی از 35 کندوی زنبورعسل در قالب چهار تیمار و یک گروه شاهد استفاده شد. تیمارها شامل کندوهای عایق‌کاری شده با برزنت، گونی پلاستیکی، یونولیت و همچنین کندوهای پلاستیکی دو جداره بود. گروه شاهد نیز شامل کندوهای بدون عایق بود. نتایج بدست آمده نشان دادند که نوع عایق به طور معناداری بر روی صفاتی از جمله جمعیت شروع بهار، باقی‌مانده زمستانه عسل، جمعیت بالغین و نوزادان در بهار و تابستان و همچنین میزان تولید عسل تاثیر دارد (05/0 P<). استفاده از کندوهای دوجداره پلاستیکی بهترین اثر را در حفظ جمعیت و مصرف کم‌تر عسل در طی دوره زمستان‌گذارنی داشت. بدون در نظر گرفتن کندوهای شاهد، عایق‌کاری با یونولیت ضعیف‌ترین عملکرد را از نظر حفظ جمعیت (زنده ماندن 83/61 درصد جمعیت) و مصرف عسل زمستانه نشان داد (باقی ماندن 5/23 درصد عسل) (05/0 P<). میزان عسل تولیدی در تیمارهای با کندوی پلاستیکی دوجداره (10/38 کیلوگرم)، عایق‌کاری شده با برزنت (73/34 کیلوگرم)، گونی (34/32 کیلوگرم) و یونولیت (32 کیلوگرم) بیش‌تر از تیمار شاهد (11/28 کیلوگرم) بودند (05/0 P<). هرچند به طور کلی، کندوهای پلاستیکی بهترین عملکرد را نشان دادند، ولی در صورت عدم دسترسی زنبوردارن به این نوع از کندوها، استفاده از عایق‌کاری با برزنت می‌تواند جایگزین مناسبی باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

زنبور عسل

مراجع

جواهری، د.، اسماعیلی، م.، نیکخواه، ع.، میرهادی، ا. و طهماسبی، غ. (1376). تغذیه تحریکی با جایگزین‌های گرده و اثر آنها در رشد کلنی‌های زنبور عسل. پژوهش و سازندگی. شماره 35. ص 125-120.

صادقی، م.ت.(1377). مطالعه درصد خویشاوندی در زنبوران عسل اســتان خوزستان، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز.

وزارت جهاد کشاورزی (1402). https://biamar.maj.ir/ManagementReport/powerbi/DataBank/LivestockPoultryBIReport?rs:embed=true [10 October 2024]

Abd-Elmawgood, B. E. D. H., Al-Rajh, M. A. and El-Ashhab, A. O. (2015). Effect of the internal size and thermal insulation of the hive on bee colonies strength and productivity. Egyptian Journal of Agricultural Research, 93(1): 185-196.

Abdellatif, M. A. (1965). Comb cell size and it’s effect on body weight of the worker bee, Apis mellifera L. American Bee Journal 105:86-87.

Alburaki, M. and Corona, M. (2021). Polyurethane honey bee hives provide better winter insulation than wooden hives. Journal of Apicultural Research, 61(2): 190-196. doi.org/10.1080/00218839.2021.1999578.

Alburaki, M. and Garnery, L. (2024). Effects of landscape variation on thermoregulation and performance in Apis mellifera honey bee colonies: insights from mtDNA haplotypes. Journal of Apicultural Research, 63(5): 1075-1084. doi.org/10.1080/00218839.2024.2380936.

Çakmak, I., Kul, B., Ben Abdelkader, F. and Seven Çakmak, S. (2023). Effects of temperature adjustment with a heating device in weak honey bee colonies in cold seasons. International Journal of Biometeorology, 67(11): 1765-1774. doi.org/10.1007/s00484-023-02537-w

Cook, D., Blackler, A., McGree, J. and Hauxwell, C. (2021). Thermal impacts of apicultural practice and products on the honey bee colony. Journal of Economic Entomology, 114(2): 538-546. doi.org/10.1093/jee/toab023.

Debnam, S. E., McCormick, M. B., Callaway, R. M. and Woods, H. A. (2024). Energetic costs of raising brood in honey bee colonies are high, but heater bees are cheap. Journal of Insect Physiology, 153: 104613. doi.org/10.1016/j.jinsphys.2024.104613

Doeke, M. A., Frazier, M. and Grozinger, C. M. (2015). Overwintering honey bees: biology and management. Current Opinion in Insect Science, 10: 185-193. doi.org/10.1016/j.cois.2015.05.014.

Gąbka, J. A. K. U. B. (2014). Correlations between the strength, amount of brood and honey production of the honey bee colony. Medycyna Weterynaryjna, 70(12): 754-756.

Ruttner, F.(1976). Isolated population of honey bee in Australia. Journal of Apicultural Research 15, PP: 68-79.

St. Clair, A. L., Beach, N. J. and Dolezal, A. G. (2022). Honey bee hive covers reduce food consumption and colony mortality during overwintering. PLoS one, 17(4): e0266219. doi.org/10.1371/journal.pone.0266219.

Stabentheiner, A., Kovac, H. and Brodschneider, R. (2010). Honeybee colony thermoregulation–regulatory mechanisms and contribution of individuals in dependence on age, location and thermal stress. PLoS one, 5(1): e8967. doi.org/10.1371/journal.pone.0008967.

بررسی تاثیر عایق‌کاری کندوها بر زمستان‌گذرانی و عملکرد کلنی‌های زنبورهای عسل در بهار و تابستان

مراجع

مراجع

دوره 38، شماره 149دی 1404صفحه 105-114

دوره 38، شماره 149
دی 1404
صفحه 105-114